Οι στρατιωτικές δαπάνες της Τουρκίας ξεπερνούν όλες τις γειτονικές χώρες μαζί
Η Τουρκία εδραιώνει τη θέση της ως η κυρίαρχη στρατιωτική δύναμη στην ευρύτερη περιοχή, καθώς οι αμυντικές της δαπάνες για το 2025 ανήλθαν στο εντυπωσιακό ποσό των 30 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του Διεθνούς Ινστιτούτου Έρευνας για την Ειρήνη της Στοκχόλμης (SIPRI), ο τουρκικός στρατιωτικός προϋπολογισμός υπερβαίνει πλέον το άθροισμα των αμυντικών δαπανών όλων των άμεσων γειτόνων της.
Ενώ η Άγκυρα δαπανά 30 δισεκατομμύρια, κράτη όπως η Ελλάδα, το Ιράκ, το Αζερμπαϊτζάν, η Βουλγαρία, η Αρμενία και η Γεωργία διαθέτουν συνολικά περίπου 24 έως 25 δισεκατομμύρια δολάρια. Η εξέλιξη αυτή σηματοδοτεί μια βαθιά μετατόπιση στην περιφερειακή ισορροπία ισχύος, δημιουργώντας ένα διευρυνόμενο χάσμα στις αμυντικές ικανότητες σε μια ζώνη γεμάτη προκλήσεις ασφαλείας, παρατηρεί σε εκτενή ανάλυσή του το Nordic Monitor.
Ραγδαία aνάπτυξη σε ένα περιβάλλον παγκόσμιου εξοπλιστικού πυρετού
Η άνοδος του τουρκικού προϋπολογισμού κατά 7,2% το τελευταίο έτος εντάσσεται σε μια δεκαετή πορεία εκρηκτικής αύξησης που αγγίζει το 94%, ρυθμός υπερδιπλάσιος του παγκόσμιου μέσου όρου. Σε διεθνές επίπεδο, οι στρατιωτικές δαπάνες κατέγραψαν ιστορικό υψηλό το 2025, φτάνοντας τα 2,887 τρισεκατομμύρια δολάρια, με την Τουρκία να καταλαμβάνει τη 18η θέση παγκοσμίως. Την ίδια ώρα η Ελλάδα κατατάσσεται στην 34η θέση. Παρόλο που οι δαπάνες της παραμένουν ελαφρώς κάτω από το όριο του 2% του ΑΕΠ που θέτει το ΝΑΤΟ, η απόλυτη ισχύς της σε πόρους και ανθρώπινο δυναμικό την καθιστά έναν από τους σημαντικότερους πυλώνες της Συμμαχίας.
Στροφή στην εγχώρια βιομηχανία και στρατηγική αυτονομία
Μια θεμελιώδης αλλαγή παρατηρείται στη δομή των τουρκικών δαπανών, με την έμφαση να μετατοπίζεται από τις εισαγωγές στην εγχώρια παραγωγή. Το 22% του αμυντικού προϋπολογισμού κατευθύνεται πλέον στο ειδικό ταμείο για την εθνική αμυντική βιομηχανία, υποστηρίζοντας την ανάπτυξη προηγμένων συστημάτων, όπως μη επανδρωμένα αεροσκάφη, ναυτικές πλατφόρμες και το μαχητικό πέμπτης γενιάς KAAN.
Η κυβέρνηση προωθεί αυτή τη μετατόπιση ως μέσο μείωσης της εξάρτησης από το εξωτερικό, συνδέοντας ταυτόχρονα την αμυντική παραγωγή με την οικονομική ανάπτυξη. Είναι χαρακτηριστικό ότι οι αμυντικές εξαγωγές της χώρας έχουν εκτιναχθεί τα τελευταία είκοσι χρόνια, ενώ οι θέσεις εργασίας στον κλάδο έχουν τριπλασιαστεί, προσελκύοντας εργατικό δυναμικό υψηλής εξειδίκευσης.
Η πολιτική διάσταση και οι προκλήσεις της μακροπρόθεσμης βιωσιμότητας
Η αμυντική ισχύς έχει καταστεί κεντρικό στοιχείο της εγχώριας πολιτικής σκηνής στην Τουρκία. Ο Πρόεδρος Ερντογάν χρησιμοποιεί τα μεγάλα εξοπλιστικά προγράμματα ως σύμβολα εθνικής υπερηφάνειας και τεχνολογικής προόδου, ενώ η εμπλοκή εταιρειών που συνδέονται με το στενό του περιβάλλον έχει προκαλέσει συζητήσεις σχετικά με τη διαφάνεια των συμβάσεων. Ωστόσο, η φιλόδοξη αυτή στρατηγική έρχεται αντιμέτωπη με σοβαρές οικονομικές πιέσεις. Ο υψηλός πληθωρισμός και η αστάθεια του νομίσματος εγείρουν ερωτήματα για το πόσο βιώσιμη είναι η διατήρηση τέτοιων δαπανών στο μέλλον. Ενδεικτικό της δημοσιονομικής πίεσης ήταν η απόπειρα της κυβέρνησης να επιβάλει ειδική εισφορά στους κατόχους πιστωτικών καρτών για τη χρηματοδότηση της αμυντικής βιομηχανίας, μια πρόταση που τελικά αποσύρθηκε μετά την έντονη κοινωνική κατακραυγή.
Περιφερειακές αντιδράσεις και επιχειρησιακές απαιτήσεις
Την ώρα που η Άγκυρα διατηρεί ενεργά μέτωπα στο βόρειο Ιράκ και τη Συρία, αλλά και στρατιωτική παρουσία στη Σομαλία, οι γείτονές της προσπαθούν να ακολουθήσουν τον ρυθμό, αναφέρει το άρθρο. Η Ελλάδα συνεχίζει το πρόγραμμα εκσυγχρονισμού της με έμφαση στην αεροπορία και το ναυτικό, διαθέτοντας 6,5 δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ το Ιράκ και το Αζερμπαϊτζάν προσαρμόζουν τους προϋπολογισμούς τους στις δικές τους προκλήσεις ασφαλείας. Ακόμη και το Ιράν, παρά το μέγεθός του, είδε τις επίσημες αμυντικές του δαπάνες να υποχωρούν λόγω πληθωρισμού. Συνολικά, η εικόνα του 2025 αποτυπώνει μια περιοχή όπου η Τουρκία διαθέτει τον «δημοσιονομικό θώρακα» για να υποστηρίζει μια πολυεπίπεδη στρατιωτική παρουσία, αναγκάζοντας τα υπόλοιπα κράτη σε έναν συνεχή αγώνα εξισορρόπησης.
Δείτε επίσης:
- Middle East Eye: Η Τουρκία ολοκληρώνει νωρίτερα το μεγαλύτερο αεροπλανοφόρο της Μεσογείου
- Nordic Monitor: Η Τουρκία προετοιμάζεται σιωπηλά για πόλεμο με κύριο στόχο το Ισραήλ
- Τουρκικό ΥΠΑΜ κατά Γαλλίας και Ελλάδας: «Δεν έχουν καμία πιθανότητα επιτυχίας»
- Η Τουρκία σε «τροχιά Ιράν»: Αποκεντρωμένη μαζική παραγωγή drones σε 81 επαρχίες
- Νέα τουρκικά συστήματα που μπορούν να κτυπήσουν σε ολόκληρη την Ελλάδα
- Τουρκία: Άλμα στην τεχνολογία σμήνους – Επιτυχής δοκιμή αυτόνομων drones «καμικάζι»
- Middle East Forum: Η Τουρκία «εισβάλει» στην ευρωπαϊκή Άμυνα με όχημα την Baykar
- «Ήρεμα νερά»: Διήμερο τουρκικών παραβιάσεων με drones
Διαβάστε περισσότερα Οι στρατιωτικές δαπάνες της Τουρκίας ξεπερνούν όλες τις γειτονικές χώρες μαζί
